Thầy Nguyễn Xuân Vinh

 

                                                                                                        Nguyễn Thị Huyền

 

            Có lẽ vì là người nhà, nên Hội Ái Hữu cựu Học sinh Bưởi - Chu Văn An  không tiện nói nhiều đến học vị và vị thế của niên trưởng nhà toán học, nhà văn ‘’tàu bay’’ Nguyễn Xuân Vinh. Báo chí Việt ngữ cũng như thông báo riêng của Hội Chu Văn An chỉ nhắc sơ sài đến tên Nguyễn Xuân Vinh nhân chuyến ông đi thăm Úc Châu.

            Nhưng cái tên Giáo sư Nguyễn Xuân Vinh đã rất quen thuộc với tôi. Tuy thời gian đã qua lâu, nhưng kỷ niệm ghi sâu trong ký ức tôi khó phai. Thời gian thật sự đã qua đên nửa thế kỷ mà ký ức sống lại tưởng như mới hôm nào tôi còn sợ hãi gặp mặt lần đầu Giáo sư Nguyễn Xuân Vinh. Thực ra tôi không có may mắn được học với thầy Vinh. Tôi là nữ sinh Trưng Vương, học bên Chu Văn An năm Đệ Nhất Ban Toán (I B). Các giáo sư trực tiếp là  các thày Nghiên, thày Phú, thày Lâm  . . . mà tiếng tăm thì có lẽ những ai đã học Đệ Nhất của những năm  cuối thập niên 50 dư phải biết. Tôi chỉ có hân hạnh được vào kỳ thi vấn đáp môn Toán với giáo sư  Nguyễn Xuân Vinh.

           Khi thấy tên mình đã đậu kỳ thi viết Tú Tài II, chúng tôi ai cũng mừng; nhưng chưa hoàn toàn vì còn phải trải qua cửa ải Vấn Đáp nữa. Nếu chẳng may mà vấp ở kỳ Vấn Đáp thì thật là xui xẻo, thật là ai oán. Chúng tôi đi tìm tên trên bảng thi vấn đáp để biết phòng thi và tên giáo sư giám khảo. Tôi phải thi ở phòng có tên giám khảo là Giáo sư  Nguyễn Xuân Vinh.

            Tôi phải nói dông dài để các bạn biết sự lo âu và khiếp đảm của tôi đến mức nào. Vào vấn đáp mà gặp thày dạy trong lớp thì kể như ‘’ăn chắc’’ vì cũng chỉ như là sửa bài tập trong lớp, chẳng có gì đáng lo ngại. Nhưng đây lại là một ông giáo sư lạ hoắc, mà tiếng tăm lúc ấy đang nổi như cồn với bằng cấp toán học ở ngoại quốc, lại là nhà văn có bút hiệu là Toàn Phong; hơn nữa còn là phi công với cấp bực cao trong Quân Đội. Sợ là phải! Với những người khác thì không biết có khiếp hãi quá như tôi không, chứ tôi thì vốn là người không được bình tĩnh cho lắm. Tôi hay hốt hoảng mà khi đã hốt hoảng thì quên hết mọi bài học, chỉ còn biết đứng nghiêm trang chào cờ và mặc niệm.

            Ông Tự Lệnh Không Quân VNCH  đi xe Citroen tới trường hỏi thi vấn đáp. Các bạn chỉ cho tôi thấy chiếc xe đang đậu ở sân trước trường Gia Long. Tôi không kip gặp thí sinh nào thi với Giáo Sư xong để hỏi thăm xem tình hình thi cử khó dễ thế nào, nên càng thấy sợ. Nhưng mà định mệnh đã an bài rồi, tôi phải đành đánh bạo bước vào phòng thi.

          Trong phòng đang có một thí sinh chờ đến lượt thi. Thầy cho tôi bốc thăm lấy câu hỏi. Có thể được bốc đến lần thứ hai, hoặc thậm chí lần thứ ba, có điều thầy giao hẹn: nếu bốc lại sẽ bị bớt điểm. Bốc thăm xong, tôi ngồi soạn câu hỏi. Cũng không mấy khó. Thế mà khi trả lời thầy tôi cũng sợ toát mồ hôi; vẽ hình tròn trên bảng thì méo xẹo do tay cầm phấn ‘’hơi run’’. Có lẽ thầy cũng thấy ‘’thảm trạng khổ não ‘’ của tôi nên cũng không ‘’quay’’ nhiều.

                                                                                                     

Ra khỏi phòng thi tôi vẫn còn lo. Nhớ lại thái độ  cập rập của mình, tôi lại còn cảm thấy xấu hổ nữa. Không biết thầy nghĩ sao? Nhưng tôi cũng phần nào an tâm vì khi thầy hỏi thi, thái độ rất điềm đạm, nhỏ nhẹ, có vẻ khuyến khích chứ không có làm khó thí sinh. Bấy giờ tôi mới thấy mình may mắn và hy vọng.

 

               Gần 50 năm sau, vào ngày 27 /11/ 2004 , tôi gặp lại ‘’Ông Giám Khảo ‘’ lừng danh quốc tế ấy  trong bữa ăn trưa thân mật do Hội Ái Hữu  Bưởi - Chu Văn An tổ chức để chào mừng và hội ngộ vị niên trưởng Chu Văn An nhân chuyến đi thăm Úc Châu của Giáo Sư. Tôi vốn hay tìm nhiều lý do –“ mà lý do nào cũng chính đáng’’- để trốn những buổi họp mặt. Nhưng lần này, để được gặp lại thày, tôi lại hăm hở, không tìm lý do nữa để đi họp . Như  vậy là đã gần nửa thế kỷ trôi qua kể từ ngày tôi vào thi vấn đáp, thế mà tưởng như mới ngày hôm qua, hôm kia thôi khi đứng trước mặt thầy. Đầu tôi xem ra bạc hơn tóc thầy. Ông Giám Khảo ngày nào vẫn không mấy già. Tôi tự

hỏi :’’Sao mà một khoa học gia, một nhà bác học tài giỏi của thế giới mà lại có thể “giữ mãi màu trẻ trung” như thế? Tôi nhắc lại chuyện xưa để nói mấy lời cảm ơn thày. Thầy vui vẻ hỏi thăm sơ qua việc sinh hoạt của gia đình tôi. Còn về chuyện thi cử, thày nói: “Khi đã qua được thi viết rồi, ai vào thi vấn đáp với thày, thày đều chấm đậu hết.”

            Hoài của! Phải 50 năm trước mà mình biết thế thì đã chẳng quá sợ hãi đến mất ăn mất ngủ !